نحوه استعلام سابقه ثبتی ملک
استعلام سابقه ثبتی ملک از جمله امور مهم در ثبت اسناد و املاک می باشد. پس از انجام فرآیند ثبت، هر ملک در یک منطقه خاص به یک پلاک ثبتی مشخص تعلق میگیرد. این پلاک ثبتی بهعنوان شناسه قانونی ملک عمل میکند و از طریق آن میتوان سوابق ثبتی ملک را جستجو کرد. استعلام سوابق ثبتی ملک توسط کارشناسان مجرب انجام میشود و نیازمند تهیه نقشه یوتیام و تعیین حدود اربعه و مکان دقیق ملک است. اهمیت این استعلام بهویژه در معاملات خرید و فروش املاک آشکار میشود.
در هر منطقه، زمینهای بزرگ به پلاکهای ثبتی اصلی و فرعی تقسیمبندی میشوند و سپس به قطعات کوچکتر تفکیک میشوند. برای دریافت استعلام ثبتی از طریق پلاک، دو روش حضوری و آنلاین وجود دارد. در روش حضوری، متقاضی به اداره ثبت اسناد و املاک مراجعه کرده و درخواست خود را ارائه میدهد و پاسخ را دریافت میکند. در روش آنلاین، فرد پس از ثبت درخواست استعلام در وبسایت سازمان ثبت اسناد و پرداخت هزینه مورد نظر، منتظر بررسی و اعلام نتیجه از سوی اداره ثبت اسناد و املاک میماند.
سوالات متداول استعلام سابقه ثبتی ملک
سابقه ثبتی ملک چیست؟ به فرآیندهایی که از اعلام عمومی ثبت املاک تا صدور سند رسمی و انتقالات بعدی انجام میشود، سابقه ثبتی ملک میگویند.
چه ملکی سابقه ثبتی دارد؟ املاکی که فرآیند ثبت آنها از ارسال اظهارنامه تا صدور سند رسمی بهطور کامل انجام شده باشد، دارای سابقه ثبتی هستند.
ملک دارای سابقه ثبتی چیست؟ ملکی است که تمامی مراحل ثبت آن بهطور کامل توسط مالک یا نماینده قانونی وی انجام شده باشد.
سابقه ثبتی ملک به چه معناست؟
پس از اعلام عمومی درباره ثبت املاک در یک منطقه خاص، متصرفان املاکی که دارای سابقه ثبت نیستند، باید ظرف ۶۰ روز با ارائه اظهارنامه، درخواست ثبت ملک خود را اعلام کنند. این اظهارنامه به عنوان اولین گام در روند اخذ سند مالکیت محسوب میشود. بعد از ارسال اظهارنامه، درخواست در سازمان ثبت اسناد و املاک ثبت شده و سپس نماینده و نقشهبردار به بازدید ملک میپردازند تا صورت مجلس احراز تصرف را تنظیم کنند. در ادامه، نقشه ملک تهیه میشود و آگهیهای مربوط به تحدید حدود و اعتراضات احتمالی منتشر میگردد.
اگر هیچ اعتراضی نسبت به این مراحل انجام نشود، سند مالکیت پس از تأیید نهایی توسط رئیس اداره ثبت اسناد و املاک صادر میشود. این فرایند که از زمان ارسال اظهارنامه تا صدور سند و مراحل دیگر را شامل میشود، به عنوان سابقه ثبتی ملک شناخته میشود. روند ثبت و اخذ سند مالکیت، یک مسیر قانونی و مشخص است که به متصرفان املاک کمک میکند تا به طور رسمی مالکیت خود را ثبت کنند.
ملک فاقد سابقه ثبتی چیست؟
در برخی مناطق کشور که هنوز ثبت عمومی املاک و عملیات اولیه برای ثبت املاک غیرمنقول آغاز نشده است، املاکی که در این مناطق قرار دارند، فاقد سابقه ثبت هستند. اما این به این معنا نیست که این املاک ناشناس و بدون مالک هستند؛ زیرا املاکی که به عنوان مجهول المالک شناخته میشوند، به اموال غیرمنقولی اطلاق میشود که در مناطقی قرار دارند که ثبت عمومی در آنجا انجام شده، اما هیچ درخواستی برای ثبت آنها ارائه نشده است. در املاک بدون سابقه ثبتی، اشخاصی که در آنها تصرف دارند، به عنوان مالک شناخته میشوند. این املاک به گونهای هستند که نه تنها سند مالکیت برای هیچ فردی صادر نشده، بلکه حتی مراحل اولیه ثبت نیز به نام هیچ شخصی آغاز نشده و در جریان نیست.
سوابق ثبتی ملک چیست؟
پس از ارسال اظهارنامه برای ثبت ملک، یک پرونده در اداره ثبت اسناد و املاک برای این ملک ایجاد میشود. این پرونده تمامی رویدادها و وقایع مرتبط با ثبت و تغییرات ملک را در بر میگیرد. سوابق ثبتی ملک شامل تمامی جزییاتی است که از زمان ثبت اولیه سند، تمامی نقل و انتقالات، توقیفها، افراز و تفکیکها که بر روی ملک صورت گرفتهاند، میشود. در واقع، این پرونده به عنوان یک تاریخچه کامل عمل میکند و اطلاعاتی جامع از تمامی جنبههای قانونی و ثبتی ملک ارائه میدهد. بنابراین، این اطلاعات میتواند برای هرگونه بررسی یا اقدام قانونی در آینده بسیار مفید و ضروری باشد.
الزام به تنظیم سند رسمی ملک فاقد سابقه ثبتی
زمانی که ملکی هیچ گونه سابقه ثبتی ندارد، به این معناست که هنوز مراحل ثبت رسمی آن طی نشده و در نتیجه آن ملک فاقد سند رسمی است. در چنین شرایطی، درخواست تنظیم سند رسمی برای ملکی که هیچ سند رسمی ندارد، ممکن نیست. حتی اگر یک ملک بدون سند رسمی خرید و فروش شود و دادگاه حق مالکیت خریدار را تأیید کند، نمیتواند حکم به تنظیم سند رسمی بدهد زیرا سند رسمی در دسترس نیست تا انتقال یابد.
با توجه به تبصره ۳ ماده ۱ قانون اصلاح موادی از قانون ثبت اسناد و املاک، اگر فردی با داشتن یک سند عادی خواستار صدور سند رسمی باشد، موضوع به هیئت حل اختلاف ارجاع داده میشود. هیئت پس از بررسی و تأیید تصرف مالکانه فرد، موضوع را به اداره ثبت اعلام میکند تا در دو نوبت و با فاصله ۱۵ روز، آگهیهای لازم منتشر شود. اگر ظرف دو ماه از تاریخ اولین آگهی اعتراضی صورت گیرد، معترض به دادگاه صالح ارجاع داده میشود و صدور سند مالکیت منوط به ارائه حکم قطعی دادگاه خواهد بود. در صورتی که اعتراضی نرسد، اداره ثبت مطابق با قوانین سند مالکیت را صادر میکند.
تامین دلیل استعلام سابقه ثبتی ملک
تامین دلیل یکی از روشهایی است که افراد به منظور حفظ شواهد و مدارکی که ممکن است در آینده به آن نیاز پیدا کنند، به آن متوسل میشوند. این فرآیند با همکاری کارشناسان رسمی حوزه امور ثبتی انجام میپذیرد. این کارشناسان با دقت به بررسی سوابق ثبتشده ملک پرداخته و در خصوص مکانیابی پلاکهای ثبتی و تعیین موقعیت دقیق یک ملک یا قطعه زمین اظهار نظر میکنند. هزینههای مربوط به دادرسی تأمین دلیل به عنوان دعاوی غیرمالی تلقی شده و بر عهده درخواستکننده یا شخص خواهان است.
توقیف ملک فاقد سابقه ثبتی
توقیف املاک بدون سابقه ثبتی، تحت شرایطی خاص، امکانپذیر است. بر اساس ماده ۱۰۱ قانون اجرای احکام مدنی، مال غیرمنقولی که سابقه ثبتی ندارد، زمانی میتواند به عنوان دارایی محکوم علیه توقیف شود که محکوم علیه مالکیت آن را در اختیار داشته باشد یا بر اساس حکمی قطعی که وضعیت مالکیت ملک را تعیین کرده، بهعنوان مالک شناخته شده باشد. به عبارتی، اگر کسی بهطور قانونی و بر اساس تصرفات مالکانه یا حکم نهایی دادگاه مالک ملکی محسوب شود، میتوان آن ملک را حتی بدون سابقه ثبتی برای اجرای حکم توقیف کرد.
تقسیم ملک مشاع بدون سابقه ثبتی
در صورتی که مالکان یک ملک مشاع و بدون سابقه ثبتی بر سر تقسیم آن به توافق برسند، ملک بر اساس توافق میان آنها تقسیم میشود. اما اگر چنین توافقی وجود نداشته باشد، مالکان باید از دادگاه درخواست تقسیم ملک مشاع را نمایند. از آنجایی که این نوع املاک ثبت نشدهاند، مشمول قانون افراز و فروش املاک مشاع مصوب سال ۱۳۵۷ نمیشوند و نیازی به ارائه حکم غیر قابل افراز بودن برای فروش آنها نیست.
تشخیص اینکه آیا این املاک قابل تقسیم یا افراز هستند، بر عهده دادگاهی است که به درخواست فروش رسیدگی میکند. در صورتی که دادگاه تشخیص دهد ملک قابل تقسیم است، تقسیم آن بر اساس قوانین انجام میشود. اما اگر ملک قابل افراز نباشد، فروش آن بر اساس مقررات قانون اجرای احکام مدنی و با استفاده از نظر کارشناسان و از طریق مزایده صورت میگیرد. در این فرآیند، دادگاه باید مقررات مذکور را رعایت کند، مگر اینکه طرفین توافق دیگری داشته باشند.
خلع ید از ملک فاقد سابقه ثبتی
دعوای خلع ید به عنوان یکی از روندهای حقوقی، توسط مالک ملکی که مدعی است شخصی بدون اجازه و رضایت او ملکش را تصاحب کرده، مطرح میشود. برای این که این دعوا قابل بررسی باشد، وجود سند رسمی الزامی است و تنها املاکی که به ثبت رسیده و دارای سند رسمی هستند، میتوانند موضوع دعوای خلع ید قرار گیرند. بر اساس رای وحدت رویه شماره ۶۷۲، خلع ید از اموال غیرمنقول وابسته به اثبات مالکیت است و تا زمانی که مالکیت ملک به صورت رسمی احراز و اثبات نشود، دعوای خلع ید قابل بررسی نخواهد بود.
در این مقاله تلاش شده تا املاکی که سابقه ثبتی دارند یا فاقد آن هستند، شناسایی شوند. با توجه به مشکلات زیادی که در معاملات ملکی رخ میدهد، آگاهی از سابقه ثبتی ملک در هنگام خرید و فروش اهمیت زیادی دارد. اگر در دعاوی ملکی نیاز به مشاوره حقوقی دارید، وکلای متخصص ما در پلتفرم ترازو آماده ارائه راهنمایی و کمک به شما عزیزان هستند.
جریان ثبتی یا گردش ثبتی ملک
جریان ثبتی ملک شامل تمامی مراحل و فرآیندهای قانونی و ثبتی مرتبط با یک پلاک ثبتی است که از درخواست اولیه برای صدور سند مالکیت شروع شده و تا تمامی نقل و انتقالات و تغییرات ثبتی پس از صدور سند ادامه مییابد. در بسیاری از موارد، به ویژه در پروندههای قضایی یا در جلسات رسیدگی در هیئت نظارت ثبت استان یا شورای عالی ثبت، با عباراتی مانند «خلاصه وضعیت ثبتی ملک»، «جریان ثبتی ملک» یا «محتویات پرونده ثبتی» مواجه میشویم.
این اصطلاحات به طور گسترده در چنین مواردی به کار میروند و اهمیت آنها در ثبت و نگهداری سوابق دقیق و کامل از وضعیت ثبتی املاک غیرقابل انکار است. این اسناد و اطلاعات، مبنای تصمیمگیریهای مهم قانونی و اداری درباره وضعیت حقوقی املاک هستند و نقش کلیدی در تعیین مالکیت، حل و فصل اختلافات و اطمینان از صحت نقل و انتقالات قانونی ایفا میکنند. این مجموعه مستندات به عنوان یک مرجع معتبر، اطلاعات جامعی را درباره تاریخچه و وضعیت فعلی ملک ارائه میدهند که در تحلیلها و مذاکرات حقوقی و ثبتی بسیار ارزشمند هستند.
وضعیت ثبتی ملک یا جریان ثبتی ملک
زمانی که اظهارنامه ثبت یک ملک به اداره ثبت اسناد و املاک تحویل داده میشود، به سرعت برای آن ملک پروندهای در این اداره تشکیل میگردد. این بدین معناست که هر پلاک ثبتی در اداره ثبت اسناد و املاک دارای یک پرونده اختصاصی است. این پرونده، تمامی وقایع و تغییرات ثبتی مربوط به آن ملک را در بر دارد و نقطه آغازین آن، تحویل اظهارنامه ثبت ملک است. به عبارت دیگر، اظهارنامه ثبت به عنوان اولین سندی است که موجب ایجاد پرونده ثبتی برای هر ملک میشود. این پروندهها نقشی کلیدی در مستندسازی تاریخچه و وضعیت قانونی املاک ایفا میکنند و به عنوان مرجع اصلی جهت پیگیری و بررسی هرگونه تغییرات یا نقل و انتقالات مربوط به ملک مورد استفاده قرار میگیرند.
اظهارنامه ثبت ملک چیست؟
اظهارنامه ثبت ملک اولین گام برای دریافت سند رسمی ملک به شمار میآید. این اظهارنامه توسط فردی که مالکیت یا تصرف قانونی ملک را بر عهده دارد، باید ارائه شود. همچنین افرادی که به عنوان نماینده مالک شناخته میشوند، مانند متولی یک وقف یا کسی که از سوی مالک برای ثبت ملک مجوز و وکالت دارد و یا مدیری که مسئولیت ثبت املاک یک سازمان را بر عهده دارد، به طور قانونی میتوانند اقدام به ثبت ملک و دریافت سند آن به نام وقف، موکل یا سازمان مربوطه کنند. در این فرآیند، دقت در رعایت قوانین و مقررات ثبت املاک بسیار حائز اهمیت است تا از بروز مشکلات حقوقی آینده جلوگیری شود.
اظهار نامه ثبتی ثبت اسناد و املاک
از زمانی که فرآیند ثبت اسناد در ایران آغاز شد، بیشتر زمینهایی که دارای مالک یا متصرف بودند، با ارائه اظهارنامه ثبتی و طی مراحل قانونی، به ثبت رسیدند و سند مالکیت برای آنها صادر شد. بنابراین، امروزه تعداد زمینهایی که اظهارنامه ثبت برای آنها ارائه میشود و درخواست صدور سند دارند، کمتر است. در سالهای اخیر، اکثر پلاکهای ثبتی در ایران به ثبت رسیده و اسناد مربوطه برای آنها صادر شده است. وضعیت ثبتی ملک به معنای تمامی رویدادهایی است که از لحظه ثبت ملک تا صدور سند و همچنین نقل و انتقالات، توقیف، افراز و تفکیک پس از صدور سند رخ داده و در پرونده ثبتی ملک ثبت شده است.
نقطه آغاز این فرآیند، ارائه اظهارنامه ثبت ملک توسط متقاضی است. پس از ثبت درخواست در دفاتر سازمان ثبت اسناد و املاک، نماینده و نقشهبردار این اداره از ملک بازدید کرده و صورتمجلس احراز تصرف را تهیه میکنند. پس از آن، نقشه ملک تهیه میشود و آگهیهای مربوط به تحدید حدود ملک برای مشخص شدن مرزهای چهارگانه آن، در روزنامه منتشر میشود. پس از پایان مهلت قانونی برای اعتراض به این آگهیها، در صورت عدم دریافت اعتراض، پیشنویس سند ملک تهیه و پس از تأیید نهایی رئیس اداره ثبت اسناد و املاک، سند مالکیت برای مالک صادر میشود.